Source: Aung Tin
ဦးဘအိုသည္ အမတ္ၾကီး န၀ဗ္ရဟင္ဘခ္ နွင့္ ေရႊက်င္သူ ေဒၚစာအု တတိယေျမာက ္ သားရတနာျဖစ္သည။္ ၁၂၃၄ (၁၈၇၂) ခုႏွစ္တြင္ ေတာင္ျမိဳ့၌ ဖြာ းျမင္သည။္ သာသနာဘဲြ့ မွာ အဟမဒြလြလႅာ ျဖစ္သည္။
ဖခင္ၾကီးသည္ ၁၈၈၆ ခုနွစ္တြင္ ျမန္မာနိုင္ငံသို့ အပို့ခံရသည့္ အိနၵိယနိုင္ငံ ေဒလီျပည့္ရွင္ ဧကရာဇ္ဘုရင္ၾကီး ဇဖရ္ရွားနွင့္အတူ ပါရိွလာသည့္ အမတ္ၾကီးတစ္ဦးျဖစ္သည္။ သူေဌးၾကီးသည္ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္၊ စိန့္ေပါေက်ာင္း၊ ကန္ေတာ္ၾကီး မြတ္စလင္မ္ အထက္တန္းေက်ာင္း၊ ဘိုင္ျမား အထက္တန္းေက်ာင္း၊ ေမာ္လျမိုင္မြတ္စလင္မ္ေက်ာင္း၊ သူနာျပဳေဆးရံု၊ သားဖြားရံု၊ အေရျပားေရာဂါကုေဆးရံု၊ ေလလြင့္ကေလးမ်ားေဂဟာ၊(The home for Warfs and Strays) အိုရီယင့္ကလပ္နွင့္ဇရပ္၊ တန္ေဆာင္း၊ ကန္၊ ေက်ာင္း၊ ဗလီ၊ ေရတြင္း၊ ေရကန္ ကဗရ္စတန္သုႆာန္ စသည္တို့အတြက္ ေစတနာသဒၶါထက္သန္စြာ လွဴဒါန္းသည္။
ထိုမွ်မက ျမန္မာနိုင္ငံတစ္၀ွန္းလံုးရိွ (မဒရ္ဆာ) ဘာသာေရး စာသင္ေက်ာင္းမ်ား၊ (ဗလီ)၀တ္ေက်ာင္းမ်ား (မူဆာဖိရ္ခါနာ) အာဂနၱုတည္းခိုေဆာင္မ်ား၊ (ယတိမ္ခါနာ) မိဘမဲ့ကေဂဟာမ်ားအတြက္လည္း ေငြေၾကးအေျမာက္အျမား ပါ၀င္လွဴဒါန္းသည္။
ရန္ကုန္မနၱေလး မီးရထားလမ္းတစ္ေလွ်ာက္၌ ဗုဒၶဘာသာနွင့္ သက္ဆိုင္ရာ ဇရပ္တန္ေဆာင္း ေက်ာင္းကန္မ်ား အမ်ားအျပား ေဆာက္လုပ္ လွဴဒါန္းခဲ့သည္။ ၾကည့္ျမင္တိုင္မီးရထားလမ္းအေရွ့ဘက္ ေ၀ဠဳ၀န္ေက်ာင္းတိုက္၊ မဟာရံအုတ္တံတိုင္းၾကီးေလးမ်က္နွာနွင့္ တိုက္ကုဋီမ်ားေဆာက္လုပ္လွဴဒါန္းခဲ့သည္။ သံဃာေတာ္မ်ားကို အျမဲပင့္ဖိတ္၍ ပစၥည္းေလးပါး လွဴဒါန္းခဲ့သည္။ ေက်ာင္းေနသံဃာေတာ္မ်ားျမိဳ႕တြင္းသို့ ခ်မ္းသာစြာ ဆြမ္းခံၾကြနိုင္ရန္ ဓာတ္ရထားကုမၸဏီမွ ဓာတ္ရထားစင္းလံုးငွား၍ေန့စဥ္ လွဴဒါန္းခဲ့သည္။
နိုင္ငံေက်ာ္ မိုးညွင္းေတာရဆရာေတာ္ဘုရားၾကီးနွင့္ သက္ဆိုင္သမွ်ကို ပကာသနမပါဘဲ မ်ားစြာပါ၀င္လွဴဒါန္းခဲ့သည္။ မိုးညွင္းေယာဂီအ၀တ္မ်ား အေျမာက္အျမားကိုလည္း လွဴဒါန္းခဲ့သည္။ အလားတူပင္ ခရစ္ယာန္ဘာသာ၀င္မ်ား အတြက္လည္း အိႏၵိယျပည္ ေဒလီျမို့ရိွ ခရစ္ယာန္ဘုရားေက်ာင္းၾကီးမွာ ေခါင္းေလာင္းၾကီးတစ္ခု လွဴဒါန္းထားသည္မွာ ယေန့တိုင္ ရိွေနေသးသည္ဟု သိရသည္။
သူေဌးၾကီးသည္ ဘာသာေရးအယူမသီး၊ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ထက္သန္သည္။ အမ်ိဳးဘာသာသာသနာအတြက္ အားတက္သေရာ လွဴဒါန္းခဲ့သည္မ်ားမွာ အံ့မခန္းဖြယ္ျဖစ္သည္။ အားက်အတုယူဖြယ္ျဖစ္သည္။ သူေဌးၾကီး၏အလွဴမ်ားတြင္ အၾကီးက်ယ္ အျမင့္ျမတ္ဆံုး တိုင္းရင္းမြတ္စလင္မ္တို့ ဂုဏ္အယူရဆံုးကား သူေဌးၾကီး၏ ဓမၼဒါန အလွဴေတာ္ၾကီးျဖစ္သည္။ သူေဌးၾကီးသည္ တိုင္းရင္းသားမြတ္စလင္မ္မ်ားအတြက္ က်မ္းေတာ္ျမတ္ကုရ္အာန္ အေစာင္ ၃၀ လံုးကို ပထမဦးဆံုး ျမန္မာျပန္ဆိုေစခဲ့သည္။ အစၥလာမ့္ ဂႏၱ၀င္တြင္ စံတင္ဖြယ္လုပ္ငန္းၾကီး ျဖစ္သည္။